Sàn sạch không đồng nghĩa không khí sạch
Ô nhiễm không khí trong nhà là sự hiện diện của các tác nhân như bụi mịn, khói thuốc, nấm mốc và vi sinh vật trong không gian sống, kể cả khi bề mặt đã được lau dọn. Vì vậy, nhà nhìn gọn gàng chưa phải bằng chứng rằng không khí an toàn để hít thở. Bác sĩ CKII Lâm Hoàng Yến lưu ý, hút bụi và lau nhà hằng ngày là việc nên làm nhưng không đủ để bảo vệ đường hô hấp, nhất là ở trẻ em. Những việc này chủ yếu xử lý bụi trên sàn và bề mặt; chúng không thể thu gom hết bụi mịn trong nhà đang lơ lửng, loại bỏ khói thuốc tồn lưu hay làm sạch các tác nhân nằm sâu trong đồ dùng. Tăng số lần quét dọn mà không xem xét nguồn ô nhiễm và cách làm có thể tạo cảm giác yên tâm sai chỗ: sàn sạch hơn, nhưng không khí vẫn còn những thứ mắt thường không thấy.
Tác nhân ẩn và nguy cơ với đường hô hấp
Bụi mịn trong nhà có thể lơ lửng sau khi sàn đã được lau, còn khói thuốc không biến mất chỉ vì căn phòng trông sạch. Mạt bụi nhà lại trú ẩn trong ga, nệm và giường, nên quét hay hút sàn không xử lý được nơi chúng tập trung. Bác sĩ cũng nêu nấm mốc, vi khuẩn, virus và khói bếp gas trong số các tác nhân mà dọn dẹp thông thường không loại bỏ hết. Đây không chỉ là chuyện vệ sinh: chất lượng không khí đặc biệt đáng lưu tâm với trẻ nhỏ và người mắc viêm mũi dị ứng, hen suyễn hoặc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. Người suy giảm miễn dịch, chẳng hạn người mắc đái tháo đường hoặc suy thận mạn tính, cũng là nhóm cần chú ý. Do đó, ưu tiên đúng không phải là làm nhà bóng hơn, mà là giảm những yếu tố có thể kích thích hoặc ảnh hưởng đến đường thở.
Đổi cách vệ sinh, giảm nguồn ô nhiễm
Vệ sinh vẫn quan trọng, nhưng cách làm và sản phẩm sử dụng cần được xem xét. Quét nhà ngược chiều gió có thể làm bụi tung lên; một số chất lau rửa cũng có thể phát tán hóa chất vào không khí. Thay vì chỉ tăng tần suất, hãy hạn chế làm bụi phát tán và chú ý lựa chọn sản phẩm vệ sinh. Với mạt bụi nhà, cần quan tâm đến ga, nệm và giường chứ không chỉ sàn nhà, bởi chúng có thể ẩn sâu trong những vị trí này. Quan trọng hơn, cần loại bỏ nguồn khói thuốc trong nhà: quét hay hút bụi không thể đưa khói thuốc ra ngoài. Đây là bước thiết thực hơn việc dọn đi dọn lại trong khi nguyên nhân gây ô nhiễm vẫn tiếp tục hiện diện.
- Không hút thuốc trong nhà, để trẻ và các thành viên không phải hít khói thuốc thụ động.
- Tạo lưu thông không khí định kỳ; nếu thường xuyên đóng kín cửa khi dùng điều hòa, cân nhắc giải pháp thông gió hoặc đảo khí phù hợp.
- Vệ sinh có chủ đích, tránh thao tác làm bụi phát tán và lưu ý các chất lau rửa có thể ảnh hưởng đến không khí.
Thông thoáng và lọc không khí là phần còn thiếu
Bác sĩ Lâm Hoàng Yến tóm lược cách giữ môi trường trong nhà trong ba nguyên tắc: không khói thuốc, thông thoáng và lọc sạch không khí. Điều này nhấn mạnh rằng cây lau nhà hay máy hút bụi không thể thay cho việc quản lý không khí trong phòng. Khi bật điều hòa liên tục và đóng kín cửa, không khí thiếu đối lưu; vì thế gia đình cần tạo sự lưu thông định kỳ hoặc dùng thiết bị thông gió, đảo khí phù hợp. Máy lọc không khí có thể là thiết bị hỗ trợ kiểm soát bụi và các tác nhân gây kích thích đường hô hấp, nhưng không nên xem là lý do để bỏ qua việc ngăn khói thuốc hay xử lý nguồn ô nhiễm. Gia đình có trẻ nhỏ, người mắc bệnh hô hấp hoặc người suy giảm miễn dịch nên đặc biệt coi trọng chất lượng không khí. Kết hợp giảm nguồn gây ô nhiễm, vệ sinh đúng cách, thông thoáng và lọc khí mới là hướng tiếp cận hợp lý hơn việc chỉ dọn nhà thường xuyên.
