Mưa lớn dồn dập, ngập lụt lan rộng
Mưa lũ Quảng Ngãi là đợt mưa lớn do không khí lạnh, gây nước sông dâng, ngập khu dân cư và sạt lở đường sá, buộc chính quyền phải cảnh báo, chốt chặn và sơ tán người dân khỏi nơi nguy hiểm. Từ đêm 9.11, mưa to đến rất to trút xuống nhiều khu vực phía đông và miền núi phía tây; một số trạm ghi nhận lượng mưa vượt 200 mm, trong đó Trà Thanh đạt 303 mm và Sơn Long 296 mm. Đến sáng 11.11, ngập lụt Quảng Ngãi đã ảnh hưởng 460 hộ tại năm thôn của xã Phước Giang, với mực nước trong nhà từ 0,5 đến 1,5 m. Đây không còn là chuyện vài tuyến đường ngập cục bộ: nước đã tràn vào nhà, trường học, nhà văn hóa và làm gián đoạn sinh hoạt thường ngày. Trong bối cảnh mưa còn tiếp diễn, ứng phó sớm quan trọng hơn chờ nước dâng rồi mới cứu trợ.

Phước Giang và Bình Chương chịu sức ép của nước lũ
Tại Phước Giang, năm thôn Kim Thành, Long Bàng, Đông Trúc Lâm, Bình Lâm và Sơn Hòa ghi nhận lần lượt 100, 90, 100, 130 và 40 hộ bị ngập; nhiều nơi nước sâu hơn một mét. Chính quyền hỗ trợ người già, trẻ em và các hộ ở vùng nguy hiểm di chuyển đến nơi an toàn, đồng thời hướng dẫn kê cao tài sản, lương thực và vật dụng thiết yếu. Một tổ phòng, chống thiên tai còn đưa bà Đào Thị Miên, 95 tuổi, sống neo đơn ở vùng thấp, đến nơi cao ráo khi nước có nguy cơ tiếp tục dâng. Ở xã Bình Chương, khoảng 170 hộ với hơn 600 nhân khẩu bị ảnh hưởng; lực lượng địa phương sơ tán xen ghép và đưa đồ đạc, trâu bò đến chỗ cao. Những con số này cho thấy sơ tán người dân không thể chỉ là phương án dự phòng: phải ưu tiên người dễ bị tổn thương trước khi đường sá bị cô lập.
Sạt lở đất và đường bị chia cắt làm tăng rủi ro
Mưa lớn không chỉ gây ngập mà còn làm sạt lở đất tại nhiều tuyến đường và khu vực ven sông. Hai bờ sông Phước Giang bị sạt lở trên đoạn dài khoảng 4 km; dòng nước khoét sát tỉnh lộ 628, đe dọa làm hư hỏng mặt đường. Ba tuyến đường khác bị hư hại, với tổng thiệt hại sơ bộ được địa phương ước tính khoảng 11,7 tỉ đồng. Ở miền núi, sạt lở xảy ra tại các tuyến đường ở Ba Xa, Ngọc Linh và Ba Tơ; một điểm trên đường từ thôn Đăk Xô đi Kon Plinh bị sạt lở gây tắc đường. Tác động trực tiếp là người dân khó đi lại, tiếp cận dịch vụ và vận chuyển nhu yếu phẩm. Trường mầm non thôn Đăk Bối cũng cho học sinh nghỉ tạm thời vì taluy phía sau trường sạt lở, đe dọa an toàn. Khi đường và khu dân cư cùng bị đe dọa, cảnh báo phải đi kèm kiểm tra hiện trường và phương án tiếp cận thay thế.
Chốt cầu Thạch Nham và cảnh báo cần được tuân thủ
Sáng 10.11, nước tràn qua cầu tràn Thạch Nham; xã Sơn Hạ đặt biển cảnh báo, bố trí lực lượng chốt chặn và tạm cấm người, phương tiện qua cầu. Đây là quyết định cần thiết: cầu thường xuyên ngập trong mùa lũ, còn việc cố vượt dòng nước có thể biến một chuyến đi tắt thành tình huống cứu nạn. Các địa phương cũng giăng dây, đặt biển và hướng dẫn giao thông tại điểm ngập, sạt lở; xã Ba Vì sơ tán 13 hộ với gần 60 người, còn xã Ba Xa di dời 12 hộ với 40 người sau khi phát hiện vết nứt lớn trên núi. Dự báo được trích trong báo cáo cho biết lũ trên sông Trà Khúc và sông Vệ còn có thể đạt đỉnh trên báo động 3 trong 6–12 giờ tiếp theo; sau đó nước xuống chậm, nhưng vẫn ở trên các mức báo động. Vì vậy, người dân cần theo dõi hướng dẫn, tránh điểm ngập và không tự ý vượt rào chắn.

Ưu tiên an toàn trước khi nước rút
Mưa lũ Quảng Ngãi phơi bày hai rủi ro nối tiếp nhau: nước dâng nhanh làm nhà cửa và đường sá ngập sâu, còn sạt lở khiến các lối thoát bị thu hẹp. Chính quyền đã triển khai sơ tán, hỗ trợ di chuyển tài sản, cảnh báo và chuẩn bị lực lượng cứu hộ; xã Phước Giang tiếp tục trực ban, theo dõi mưa lũ và duy trì phương tiện ứng cứu. Nhưng hiệu quả ứng phó cũng phụ thuộc vào việc người dân chấp hành lệnh cấm qua cầu, không đi vào vùng sạt lở và chủ động chuyển người già, trẻ nhỏ đến nơi an toàn khi được yêu cầu. Khi lũ còn ở mức cao, sự thận trọng không phải phản ứng thái quá mà là cách giảm nguy cơ mất người và tránh để một sự cố giao thông làm tình hình thêm nghiêm trọng. Kết luận rõ ràng: bảo vệ tính mạng phải được đặt trước việc đi lại hay giữ tài sản, còn cảnh báo chỉ phát huy tác dụng khi được tuân thủ.






