Mục tiêu chỉ có ý nghĩa khi thành kết quả
Tăng trưởng hai con số là mục tiêu phát triển kinh tế đòi hỏi GDP tăng từ 10% trở lên, đồng thời nâng năng suất, sức cạnh tranh và chất lượng đời sống thay vì chỉ mở rộng quy mô sản xuất. Với giai đoạn 2026–2030, bài toán không dừng ở việc đặt mục tiêu tăng trưởng GDP cao: chủ trương phải được chuyển thành nhiệm vụ, nguồn lực, tiến độ và kết quả kiểm chứng được. Tại kỳ họp Quốc hội ngày 17/10/2026, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh yêu cầu phấn đấu đạt cao nhất các mục tiêu, nhất là tăng trưởng hai con số, nhưng phải gắn với ổn định vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Đây là định hướng đúng, song không thể thay thế năng lực thực thi. Mỗi cấp, ngành và đơn vị cần có trách nhiệm rõ ràng, phối hợp nguồn lực, theo dõi tiến độ và tháo gỡ vướng mắc. Người dân sẽ đánh giá chính sách qua việc thủ tục có được xử lý đúng hạn, quyền lợi có được bảo vệ và cơ hội có mở rộng công bằng hay không.
Tư nhân cần được trao điều kiện để đầu tư
Khu vực kinh tế tư nhân không thể được xem là nguồn vốn dự phòng, chỉ được gọi đến khi ngân sách thiếu hụt. Hàng triệu doanh nghiệp và hộ kinh doanh đang nắm một phần đáng kể năng lực sản xuất, việc làm và đầu tư; khu vực này đóng góp khoảng 50% GDP, hơn 30% thu ngân sách và sử dụng khoảng 82% lao động. Vì vậy, khơi thông tiềm lực tư nhân là điều kiện để mở rộng các động lực tăng trưởng, chứ không phải khẩu hiệu thay thế cải cách. Nhà nước cần xử lý quy định chồng chéo, đơn giản hóa thủ tục và tháo gỡ trở ngại về đất đai, đầu tư, sản xuất kinh doanh để giảm chi phí và đưa nguồn lực đình trệ trở lại hoạt động. Đồng thời, doanh nghiệp trong nước cần cơ hội tiếp cận vốn, thị trường và chuỗi cung ứng có giá trị cao. Nếu rào cản còn nguyên, kỳ vọng tư nhân dẫn dắt tăng trưởng sẽ chỉ là phép tính trên giấy.
Vốn nhiều chưa chắc tạo ra tăng trưởng tốt
Huy động thêm vốn là cần thiết, nhưng hiệu quả sử dụng vốn mới quyết định liệu đầu tư có tạo ra năng suất và năng lực cạnh tranh hay không. Hạ tầng công có thể giảm chi phí logistics, mở không gian phát triển và thu hút vốn tư nhân; ngược lại, dự án chậm, thiếu kết nối hoặc không khai thác đúng kế hoạch sẽ làm suy yếu tác động lan tỏa. Cùng lúc, tiêu dùng trong nước và xuất khẩu cần tăng phần giá trị được tạo ra trong nước, thông qua năng lực cung ứng, công nghiệp hỗ trợ và liên kết thực chất giữa doanh nghiệp nội địa với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài. Tăng trưởng cao không thể kéo dài bằng mô hình dựa chủ yếu vào vốn, lao động giá rẻ và khai thác tài nguyên. Do đó, mục tiêu tăng trưởng GDP phải đi cùng nâng năng suất, đổi mới mô hình và phân bổ vốn vào nơi tạo thêm giá trị. Bắc Ninh cho thấy một hướng đi: phát triển công nghệ cao, kinh tế số và đổi mới sáng tạo, đồng thời không đánh đổi môi trường, hạ tầng và bản sắc để lấy sản lượng.
Chuẩn bị trước rủi ro, đặt công nghệ vào trung tâm
Kế hoạch tăng trưởng sẽ dễ chệch hướng nếu chỉ dựa vào kịch bản thuận lợi. Biến động kinh tế thế giới, cạnh tranh thương mại, áp lực giá cả và nhu cầu vốn lớn đều có thể làm suy giảm dư địa tăng trưởng. Rủi ro năng lượng cũng tác động trực tiếp: nguồn cung gián đoạn hoặc nhiên liệu tăng giá có thể đẩy chi phí sản xuất lên, làm yếu sức cạnh tranh doanh nghiệp. Việt Nam cần theo dõi sát tình hình quốc tế, xây dựng trước các kịch bản ứng phó và xác định rõ cách bảo vệ các cân đối kinh tế khi cú sốc xảy ra. Nhưng phòng thủ thôi chưa đủ. Năm 2027 cần có chuyển biến rõ trong mô hình tăng trưởng, lấy khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực chính. Kết luận rất rõ: tăng trưởng hai con số chỉ bền vững khi năng lực thực thi theo kịp tham vọng, vốn tạo ra năng suất, khu vực tư nhân có không gian phát triển và nền kinh tế sẵn sàng trước rủi ro.
