Đưa pháp luật đến gần những tình huống học sinh gặp hằng ngày
Pháp luật học đường là hoạt động nhà trường phối hợp với lực lượng chức năng để giúp học sinh hiểu quy định, nhận biết rủi ro và biết cách tự bảo vệ trong học tập, sinh hoạt và môi trường mạng. Giá trị của cách làm này nằm ở chỗ luật được gắn với tình huống cụ thể thay vì dừng ở những điều khoản khó nhớ. Ngày 26/10, Trường THCS Bắc Sơn ở Hải Phòng phối hợp với Công an phường tổ chức tuyên truyền về an toàn giao thông, phòng cháy, chữa cháy và phòng ngừa vi phạm liên quan đến vũ khí, vật liệu nổ cho gần 800 học sinh. Quy mô ấy cho thấy một buổi sinh hoạt tại trường có thể tiếp cận đông đảo học sinh, nhưng hiệu quả lâu dài phụ thuộc vào việc các em có thể vận dụng điều được nghe khi đối mặt với nguy cơ thật hay không.
An toàn giao thông cần biến thành thói quen
Ở cả ba hoạt động được ghi nhận, an toàn giao thông là nội dung xuyên suốt. Học sinh được nhắc về quy tắc đi đường, độ tuổi được điều khiển phương tiện, cách đội mũ bảo hiểm đúng quy cách và cách xử lý tình huống nguy hiểm. Tại Trường THCS Phù Vân, Công an phường Phù Vân phối hợp tổ chức tuyên truyền ngày 2/11/2026, đồng thời phân tích các lỗi thường gặp như không đội mũ bảo hiểm, chở quá số người, dàn hàng ngang, phóng nhanh hoặc vượt ẩu. Những hướng dẫn này thiết thực vì nhắm đúng hành vi có thể gây nguy hiểm cho chính học sinh và người đi đường. Tuy nhiên, một buổi nghe phổ biến sẽ khó tạo chuyển biến nếu gia đình và nhà trường không cùng nhắc nhở, làm gương và giúp các em hình thành thói quen chấp hành mỗi ngày.
Chương trình tại Trường THPT Lương Thế Vinh còn kết hợp hướng dẫn kỹ năng lái xe an toàn và tặng mũ bảo hiểm cho học sinh. Việc kết nối quy định với vật dụng và kỹ năng cụ thể khiến thông điệp về an toàn giao thông học sinh dễ áp dụng hơn.
Mở rộng kỹ năng phòng ngừa: từ cháy nổ đến bạo lực
Phòng cháy chữa cháy không nên chỉ là kiến thức để ghi nhớ. Tại Trường THCS Bắc Sơn, học sinh được tìm hiểu nguyên nhân gây cháy, biện pháp phòng ngừa, cách xử lý khi phát hiện cháy và quy trình sử dụng bình chữa cháy xách tay để dập lửa từ ban đầu. Hình ảnh trực quan, tình huống thực tế và phần hỏi đáp giúp các em tiếp cận nội dung bằng cách gần với thực hành hơn. Đây là điểm đáng chú ý: kỹ năng ứng phó chỉ có ý nghĩa khi học sinh hiểu bước đầu tiên cần làm và biết tìm người hỗ trợ, thay vì tự đặt mình vào tình thế nguy hiểm.
Ở Trường THPT Lương Thế Vinh, nội dung được mở rộng sang phòng chống bạo lực học đường và tệ nạn ma túy. Công an xã Trà Vong hướng dẫn học sinh kiểm soát cảm xúc, đối thoại để giải quyết mâu thuẫn, không dùng bạo lực và tìm đến thầy cô hoặc gia đình khi tình huống vượt quá khả năng tự xử lý. Các em cũng được cảnh báo về thủ đoạn dụ dỗ sử dụng ma túy, kể cả sản phẩm có thể bị ngụy trang dưới dạng thức ăn, đồ uống. Cách tiếp cận này đặt trọng tâm vào nhận diện sớm và tìm trợ giúp, thay vì chỉ nêu hậu quả sau khi vi phạm xảy ra.
Hướng dẫn trực tiếp mới là bước khởi đầu
Các buổi tuyên truyền cho thấy phối hợp giữa công an và nhà trường có thể đưa nhiều rủi ro vào cùng một không gian trao đổi: từ giao thông, cháy nổ đến bạo lực, ma túy và an toàn trên mạng. Tại Trường THCS Phù Vân, học sinh được hướng dẫn nhận diện, kiểm chứng thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân và sử dụng mạng xã hội an toàn; các em cũng được nhắc không chia sẻ nội dung chưa kiểm chứng. Giao lưu, giải đáp và xử lý tình huống thực tế giúp việc học luật bớt xa lạ, nhưng không thể thay thế sự quan tâm thường xuyên của người lớn. Kết quả đáng mong đợi không chỉ là học sinh nhớ quy định, mà là biết dừng trước hành vi nguy hiểm, ứng xử bình tĩnh khi có mâu thuẫn và chủ động báo người có trách nhiệm. Muốn môi trường học đường an toàn hơn, nhà trường, công an và gia đình cần xem kỹ năng phòng ngừa là việc giáo dục liên tục, không phải hoạt động một lần.
