Chuyển đổi số phải tạo thuận tiện ngoài đời thực
Chuyển đổi số cấp cơ sở là việc đưa nền tảng, dữ liệu và kỹ năng số đến chính quyền xã, phường và từng hộ gia đình để người dân giải quyết công việc thuận tiện hơn trong đời sống hằng ngày. Đây cũng là thước đo phù hợp hơn số lượng ứng dụng hay hồ sơ được số hóa: công nghệ chỉ có giá trị khi giảm phiền hà, tiết kiệm thời gian và mở thêm cơ hội làm ăn. Sáng 24/10, UBND tỉnh Khánh Hòa khai mạc Ngày hội Công nghệ số năm 2026 tại Quảng trường 2/4, phường Nha Trang; chiều cùng ngày, tỉnh tổ chức hội nghị thúc đẩy chuyển đổi số, kinh tế số, xã hội số và nâng cao hiệu quả Tổ công nghệ số cộng đồng. Hai hoạt động nối liền định hướng với thực hành: người dự ngày hội được trải nghiệm chữ ký số cá nhân, dịch vụ công trực tuyến toàn trình, tiện ích trên VNeID và thanh toán không dùng tiền mặt.
Tổ công nghệ số là người hướng dẫn, không chỉ là lực lượng tuyên truyền
Muốn dịch vụ số địa phương đến được người ít quen công nghệ, cần người hướng dẫn ngay tại nơi họ sinh sống và làm việc. Tổ công nghệ số cộng đồng được xác định là lực lượng nòng cốt, nối công nghệ với nhu cầu thực tế của cư dân. Vai trò ấy phải vượt khỏi việc giới thiệu ứng dụng: thành viên cần giúp người dân, tiểu thương thao tác, giải đáp vướng mắc và nhận biết rủi ro khi giao dịch trực tuyến. Hội nghị ngày 24/10 được thiết kế theo hướng thực hành, với trao đổi, hỏi đáp và tình huống để thành viên rèn kỹ năng xử lý vấn đề thường gặp. Các chuyên đề bao gồm quản trị công cấp xã, phường trong mô hình chính quyền địa phương hai cấp, nền tảng dùng chung, tự động hóa dịch vụ công và hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ chuyển đổi số. Lãnh đạo tỉnh yêu cầu chính quyền cơ sở tạo điều kiện để các tổ hoạt động thực chất, trở thành những “hạt nhân số” tại địa phương.
Chữ ký số và tài nguyên số phải dùng được tại nhà, tại trường
Phổ cập chữ ký số là một bước cụ thể để người dân làm thủ tục điện tử mà không phải đi lại. Hội nghị dành nội dung trọng tâm cho chữ ký số công cộng và hướng dẫn thực hành; đại diện Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia cập nhật kiến thức, kỹ năng cho thành viên các tổ để họ hỗ trợ giao dịch thuận tiện, an toàn. Mục tiêu không dừng ở việc có tài khoản hay công cụ, mà là người dùng hiểu cách sử dụng và biết bảo vệ thông tin của mình. Lợi ích gần gũi cũng hiện ra trong hoạt động kinh tế: nông dân có thể đưa nông sản lên sàn thương mại điện tử, tiểu thương nhận thanh toán không tiền mặt, còn người dân ký số dịch vụ công tại nhà. Chuyên đề phát triển tài nguyên số cho cộng đồng và trường học bổ sung một hướng thiết thực khác: mở rộng không gian học tập, đưa công nghệ vào giáo dục.
Nền tảng liên thông mới biến dữ liệu thành kết quả
Đào tạo kỹ năng sẽ khó tạo tác động lâu dài nếu mỗi cấp dùng một hệ thống rời rạc hoặc dữ liệu không thể chia sẻ. Khánh Hòa đặt mục tiêu xây dựng hệ sinh thái số thống nhất, liên thông từ tỉnh đến cơ sở, đồng thời hoàn thiện kiến trúc chuyển đổi số giai đoạn 2026–2030 và chiến lược dữ liệu đến năm 2030. Tỉnh định hướng chuẩn hóa, cập nhật và khai thác dữ liệu theo nguyên tắc “đúng, đủ, sạch, sống, thống nhất, dùng chung”, chuyển dần từ báo cáo thủ công sang điều hành dựa trên dữ liệu. Đây là việc cấp thiết: địa phương vẫn thiếu nhân lực số chất lượng cao và kỹ năng của một bộ phận cán bộ cơ sở còn hạn chế. Vì vậy, phối hợp giữa cơ quan nhà nước, doanh nghiệp công nghệ và người dân phải đi cùng nền tảng dùng chung và nâng năng lực địa phương. Khánh Hòa đặt mục tiêu kinh tế số đóng góp 30–35% GRDP vào năm 2030. Con số ấy chỉ có ý nghĩa khi dịch vụ công bớt phức tạp và người dân sử dụng được tiện ích số; đó mới là phép thử đáng tin cho chuyển đổi số Khánh Hòa.
