Giảm đầu mối không đồng nghĩa quản lý nhẹ hơn
Sắp xếp trường học là việc hợp nhất, tổ chức lại các cơ sở giáo dục nhằm giảm đầu mối quản lý, đồng thời bảo đảm hoạt động dạy học và quyền học tập của học sinh tại các địa điểm hiện có. Sau đợt sắp xếp, Đà Nẵng còn 452 cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông và giáo dục thường xuyên, giảm 524 cơ sở, tương đương 53,69% so với ngày 1-7-2025. Nhưng con số đầu mối giảm không tự động biến thành công việc quản trị ít đi: trách nhiệm điều hành giờ dồn vào những trường lớn hơn, có nhiều nhân sự, học sinh và địa điểm hơn. Tại họp báo kinh tế - xã hội quý III ngày 23-10-2026, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Lê Thị Bích Thuận thông tin về tình hình vận hành sau sắp xếp và các vấn đề nhân sự. Vấn đề cần đo không chỉ là đã gộp được bao nhiêu cơ sở, mà là bộ máy mới có bảo đảm chất lượng, an toàn và quyền học tập hay không.
Quy mô lớn chủ yếu xuất phát từ việc hợp nhất các cơ sở giáo dục. Thành phố hiện có 11 trường trên 100 lớp: 7 trường tiểu học, 3 trường trung học cơ sở và một trung tâm giáo dục thường xuyên. Đây là thay đổi đáng chú ý trong cấu trúc trường học Đà Nẵng, bởi ban giám hiệu phải tổ chức chuyên môn và phân công đội ngũ trên quy mô lớn hơn. Sở cho biết các trường cơ bản ổn định, triển khai giảng dạy theo kế hoạch; học sinh vẫn học tại địa điểm cũ cùng đội ngũ giáo viên trước đây. Sự liên tục ấy là điểm tựa quan trọng, nhưng chưa đủ để chứng minh mô hình mới vận hành hiệu quả lâu dài.
Con số hơn 100 lớp che khuất khoảng cách địa lý
Thách thức không nằm riêng ở số lớp, mà ở khoảng cách giữa trụ sở chính và các điểm trường phân hiệu. Có trường mầm non có điểm lẻ cách cơ sở chính khoảng 30 km; tại một số địa bàn miền núi, khoảng cách được ghi nhận lên tới 50 km, còn hai cơ sở của trung tâm giáo dục thường xuyên cách nhau khoảng 70 km. Khoảng cách như vậy khiến điều động nhân sự, phối hợp công việc và sinh hoạt chuyên môn tập trung khó hơn, nhất là khi lãnh đạo phải theo dõi nhiều địa điểm. Trường tiểu học Núi Thành có tới 7 phân hiệu, minh họa rõ nhất việc một đơn vị sau sáp nhập có thể quản lý mạng lưới trải rộng. Nếu chỉ nhìn tổng số lớp, các khó khăn vận hành ở từng điểm lẻ rất dễ bị che khuất.
Sở chưa nhận được phản ánh về khó khăn quản lý tại 11 cơ sở quy mô lớn, nhưng sự vắng mặt của phản ánh không nên được xem là bằng chứng rằng mọi vướng mắc đã được giải quyết. Một số trường cũng khó tổ chức hoạt động chung vì không gian không đáp ứng được số lượng học sinh đông; trước sắp xếp, việc tập trung cả trường thuận lợi hơn. Với gia đình và học sinh, điều thiết thực là việc học vẫn được duy trì tại các điểm cũ, song cơ hội tham gia hoạt động tập thể cần được bảo đảm công bằng giữa cơ sở chính và điểm xa.
Quản lý hiệu quả phải được kiểm chứng ở từng điểm
Hướng tổ chức hoạt động theo kế hoạch chung tại trường chính lẫn các phân hiệu là hợp lý: học sinh ở mọi điểm có cơ hội tham gia, còn giáo viên có một khung phối hợp thống nhất. Tuy nhiên, kế hoạch chung không thể thay thế việc điều chỉnh theo điều kiện từng nơi. Khi các địa điểm xa nhau hàng chục ki-lô-mét, giao lưu cần linh hoạt, còn sinh hoạt chuyên môn và phân công giáo viên phải tính đến thời gian di chuyển, khả năng kết nối và nhu cầu của học sinh. Bài toán sau sắp xếp vì thế không chỉ là giảm số người đứng đầu, mà là duy trì được chất lượng điều hành tới lớp học xa nhất.
Sở Giáo dục và Đào tạo cho biết sẽ tiếp tục theo dõi, kiểm tra các cơ sở có quy mô lớn, nhiều cấp học, nhiều phân hiệu hoặc địa bàn rộng; nếu mô hình vượt khả năng quản trị, ảnh hưởng chất lượng, an toàn hay quyền học tập, ngành sẽ phối hợp báo cáo cấp có thẩm quyền để xem xét điều chỉnh. Đây phải là cam kết vận hành, không chỉ là bước rà soát trên giấy: cần lắng nghe cán bộ, giáo viên, nhân viên và kiểm tra thực tế tại từng điểm trước khi kết luận mô hình phù hợp. Việc sắp xếp trường học chỉ đạt mục tiêu khi giảm đầu mối mà không làm giảm sự hiện diện quản lý và cơ hội học tập.
