Tăng trưởng cần nhiều hơn một cú hích
Động lực tăng trưởng của Điện Biên là sự kết hợp giữa du lịch có sản phẩm đặc sắc, hạ tầng kết nối liên vùng và bộ máy đủ nhanh để biến cơ hội đầu tư thành hoạt động kinh tế. Đây không phải ba hướng đi tách rời: thiếu một mắt xích, lợi thế của tỉnh miền núi, biên giới sẽ khó chuyển thành tăng trưởng bền vững. Sau chín tháng, GRDP Điện Biên ước đạt 23.720,98 tỉ đồng, tăng 9,81% so với cùng kỳ; riêng quý III tăng 11,67%. Kết quả tích cực ấy chưa làm nhẹ áp lực cuối năm: để đạt mục tiêu tăng trưởng cả năm 11,02%, tỉnh phải tạo ra 10.120,31 tỉ đồng GRDP trong quý IV, tương ứng mức tăng 13,97% so với cùng kỳ. Khoảng cách này cho thấy tăng trưởng Điện Biên không thể dựa vào kỳ vọng dài hạn; tiến độ dự án và hiệu quả khai thác du lịch phải sớm phản ánh vào sản lượng thực tế.

Du lịch phải tạo sinh kế, không chỉ lượt khách
Điện Biên xác định du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn, đồng thời hoàn thiện chính sách phát triển sản phẩm và áp dụng cơ chế “luồng xanh” để giảm trở ngại thủ tục cho doanh nghiệp. Trong chín tháng năm 2026, tỉnh đón khoảng 1,272 triệu lượt khách, tăng 18,31% so với cùng kỳ; doanh thu du lịch ước đạt 2.307 tỉ đồng, tăng 18,19%. Những con số này cho thấy sức hút đang tăng, nhưng lượng khách chỉ có ý nghĩa lâu dài nếu được giữ lại bằng trải nghiệm tốt và chuỗi dịch vụ tại địa phương. Hướng phát triển hợp lý là kết nối di tích lịch sử, văn hóa dân tộc, du lịch sinh thái và nghỉ dưỡng với vận chuyển, lưu trú, lữ hành và kinh tế đêm. Cơ chế luồng xanh giúp giảm chi phí thời gian cho nhà đầu tư; chẳng hạn, thủ tục công nhận cơ sở lưu trú từ một đến ba sao được giải quyết trong 15 ngày làm việc sau khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Song song, tỉnh dự kiến duy trì tập huấn kỹ năng phục vụ và văn hóa ứng xử cho lao động du lịch. Đó là phần việc quyết định du lịch Điện Biên có tạo sinh kế bền vững hay chỉ đạt những mùa khách đông.

Giao thông mở thị trường, dự án cần đi vào vận hành
Địa hình chia cắt, xa các trung tâm kinh tế và giao thông còn hạn chế lâu nay khiến tiềm năng thương mại, cửa khẩu và du lịch khó phát huy hết. Vì thế, tuyến cao tốc Sơn La – Điện Biên – Cửa khẩu Tây Trang có ý nghĩa vượt ra ngoài việc rút ngắn hành trình: khi được đầu tư và khai thác, tuyến đường được kỳ vọng mở hành lang giao thương với Bắc Lào, Thái Lan, Vân Nam và các nước ASEAN, đồng thời thúc đẩy logistics, thương mại và dịch vụ. Tuy nhiên, đường mới không tự tạo ra tăng trưởng nếu dự án chậm mặt bằng, thủ tục hoặc thiếu kết nối với hoạt động sản xuất. Trong chín tháng, tỉnh chấp thuận 16 dự án ngoài ngân sách với tổng vốn đăng ký hơn 28.000 tỉ đồng; quý IV, tỉnh đặt mục tiêu hoàn thiện thủ tục đất đai, cấp phép xây dựng cho các nhà đầu tư lớn và bảy dự án nguồn điện có tổng công suất 816,8 MW. Đây là cơ hội, nhưng thước đo phải là công trình được triển khai và năng lực sản xuất hình thành, không chỉ là vốn đăng ký.

Cải cách và chuyển đổi số là phép thử thực thi
Hạ tầng mở cửa, còn cải cách quyết định doanh nghiệp có bước qua cửa nhanh hay không. Điện Biên đang áp dụng cơ chế “luồng xanh” cho nhiều thủ tục liên quan đến đầu tư, sản xuất, kinh doanh, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý và hoạt động doanh nghiệp. Khoảng 90% doanh nghiệp trên địa bàn đã thực hiện chuyển đổi số; số doanh nghiệp công nghệ số tăng từ 29 lên 45. Tác động đáng quan tâm không chỉ là hồ sơ được xử lý nhanh hơn. Công nghệ có thể giúp cơ sở kinh doanh tối ưu quy trình, nâng chất lượng dịch vụ và tiếp cận thị trường rộng hơn; người dân cũng có cơ hội hưởng lợi khi giao thông thuận tiện mở thêm việc làm và đầu ra cho sản phẩm địa phương. Nhưng tốc độ cải cách cần thể hiện nhất quán ở từng khâu thực hiện, từ mặt bằng, cấp phép đến giải ngân. Bí thư Tỉnh ủy Trần Tiến Dũng đã yêu cầu các cấp, ngành dồn lực trong hai tháng cuối năm để xử lý điểm nghẽn mặt bằng và đẩy nhanh giải ngân vốn đầu tư công.
Điện Biên có đủ hướng đi để mở rộng dư địa phát triển, nhưng áp lực quý IV buộc tỉnh phải chứng minh khả năng biến kế hoạch thành kết quả. Du lịch cần tạo giá trị tại chỗ, hạ tầng phải mở được thị trường và cải cách phải giúp dự án triển khai đúng tiến độ. Khi ba trụ cột này vận hành đồng bộ, mục tiêu GRDP Điện Biên không còn chỉ là sức ép cuối năm mà có thể trở thành phép thử cho một nền tăng trưởng nhanh và bền vững hơn.






