Từ cuộc gặp tại Hà Nội đến chương trình hợp tác mới
Hợp tác học thuật giữa hai học viện là việc kết nối đào tạo, trao đổi chuyên gia và nghiên cứu chính sách nhằm bồi dưỡng đội ngũ lãnh đạo, quản lý và mở rộng đối thoại chiến lược. Sáng 5/11 tại Hà Nội, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Đoàn Minh Huấn, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, đã tiếp đoàn đại biểu cấp cao Học viện Tự cường Dân tộc Indonesia (LEMHANNAS), do Chủ tịch Ace Hasan Syadzily dẫn đầu. Cuộc gặp có ý nghĩa vượt ra ngoài nghi thức: hai cơ sở cùng đào tạo cán bộ nòng cốt, nên có nền tảng thực tế để biến trao đổi thành chương trình cụ thể. Trong bối cảnh quan hệ Việt Nam Indonesia được nâng lên Đối tác chiến lược toàn diện sau chuyến thăm Indonesia của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm vào tháng 3/2025 và hai nước kỷ niệm 70 năm thiết lập quan hệ ngoại giao, việc làm mới kết nối giữa hai học viện là bước đi đúng lúc.
Đào tạo nhân lực cần đi cùng trao đổi thực chất
Trọng tâm đáng chú ý là đưa cán bộ, giảng viên và học viên vào các hoạt động chung, thay vì dừng ở những cam kết khái quát. Đề xuất của phía Việt Nam gồm xây dựng danh mục chuyên gia, trao đổi giảng viên và học viên, đồng thời để họ tham gia trực tiếp các chương trình đào tạo, bồi dưỡng cán bộ lãnh đạo, quản lý. Phía Indonesia cũng bày tỏ mong muốn tăng cường hợp tác và trao đổi học thuật để đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho mỗi nước. Cách tiếp cận này có sức thuyết phục vì phát triển năng lực không chỉ dựa vào bài giảng: tiếp xúc với kinh nghiệm quản trị, phương pháp đào tạo và bối cảnh chính sách của nước bạn có thể làm giàu nội dung học tập. Tuy nhiên, hiệu quả sẽ phụ thuộc vào việc hai bên xác định rõ lĩnh vực ưu tiên, đối tượng tham gia và cách duy trì trao đổi sau mỗi chương trình.
Nghiên cứu chiến lược tạo chiều sâu cho quan hệ
Trao đổi học thuật sẽ có giá trị lâu dài hơn nếu gắn với câu hỏi chính sách mà hai bên cùng quan tâm. Lãnh đạo Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đề xuất luân phiên tổ chức hội thảo, diễn đàn quốc tế về các chủ đề chiến lược, thiết lập kênh trao đổi lý luận và đối thoại chiến lược định kỳ hằng năm. Chủ tịch LEMHANNAS nhấn mạnh hai học viện đã hợp tác từ năm 2013 và cần nâng tầm quan hệ thông qua chia sẻ nghiên cứu chiến lược, trong đó có triết lý Tự cường dân tộc của Indonesia. Đây là hướng đi đáng ưu tiên: nghiên cứu chung giúp hai bên so sánh kinh nghiệm phát triển, thay vì chỉ giới thiệu mô hình của mình. Các diễn đàn có nội dung thực chất cũng có thể làm rõ những điểm tương đồng về độc lập, tự chủ, tự cường và đoàn kết dân tộc được nhắc đến tại cuộc gặp.
MOU mới là phép thử của cam kết
Hai bên thống nhất giao cơ quan chuyên môn khẩn trương rà soát, hoàn thiện khung hợp tác để sớm ký Biên bản ghi nhớ mới tại Jakarta, đồng thời triển khai hội thảo chuyên đề và chương trình trao đổi cán bộ. Đoàn Minh Huấn cũng khẳng định sẵn sàng dẫn đầu đoàn công tác sang Jakarta để ký MOU và dự hội thảo chung. Văn bản mới có thể tạo khuôn khổ cần thiết, nhưng giá trị sẽ được đo bằng những hoạt động tiếp nối: lịch trao đổi rõ ràng, chủ đề nghiên cứu cụ thể và sự tham gia thực chất của giảng viên, học viên. Bối cảnh cải cách của Việt Nam, gồm chuyển mô hình hành chính từ 4 cấp xuống 3 cấp, tinh giản bộ, ngành từ 22 xuống 17 và sáp nhập tỉnh, thành từ 63 xuống 34, cũng là kinh nghiệm quản trị được phía Indonesia đánh giá cao. Kết luận: hợp tác Việt Nam Indonesia chỉ có chiều sâu khi đào tạo nhân lực, đối thoại và nghiên cứu chiến lược được triển khai thành việc làm thường xuyên.
