Tốc độ cao, áp lực không nhỏ
Tiến độ APEC 2027 tại Phú Quốc là cuộc chạy đua hoàn thiện một hệ thống công trình liên kết, từ sân bay, trung tâm hội nghị đến đường sá và hạ tầng kỹ thuật, trước thời hạn tổ chức sự kiện. Những ngày cuối tháng 10, dù mưa nhiều, các công trường vẫn duy trì nhịp thi công khẩn trương. Đây không chỉ là bài toán xây nhanh: chất lượng, an toàn và khả năng vận hành lâu dài cũng phải được giữ vững.
Theo UBND tỉnh An Giang, danh mục gồm 21 dự án, trong đó có 11 dự án đầu tư công và 10 dự án theo phương thức đối tác công – tư. Quy mô và mức độ liên kết khiến một hạng mục chậm có thể kéo theo nhiều phần việc khác. Vì vậy, tốc độ không thể chỉ đo bằng số ca làm hay lượng thiết bị tại công trường; điều quyết định là các khâu có phối hợp kịp thời hay không.
Tầm quan trọng của sự kiện cũng giải thích vì sao áp lực thời gian tăng mạnh: APEC vừa là hoạt động ngoại giao lớn, vừa là cơ hội để Phú Quốc nâng cấp hạ tầng, dịch vụ và năng lực đón khách quốc tế.
Thi công xuyên đêm nhưng thiếu người có nghề
Tại sân bay Phú Quốc, nhà thầu huy động hơn 7.600 công nhân, kỹ sư mỗi ngày; riêng giai đoạn cao điểm phần thô có hàng nghìn công nhân cùng 200 thiết bị. Công việc bắt đầu từ 7 giờ và kéo dài xuyên đêm, với ngày cao điểm đổ tới 3.000 m³ bê tông. Đường băng số 2 cũng đã đưa vào khai thác thương mại sau tám tháng thi công, trong khi sân bay vẫn duy trì hoạt động.
Ở Trung tâm Hội nghị và Triển lãm, gần 3.000 công nhân làm việc mỗi ngày và phần kết cấu đã hoàn thành 98%. Tuy nhiên, con số đông không đồng nghĩa đã giải quyết được tình trạng thiếu nhân lực xây dựng: các nhà thầu còn khó huy động lao động có tay nghề cao. Mưa mùa khiến phần việc ngoài trời thêm bất định, còn thiết kế và thi công song song làm tăng nguy cơ một khâu đình trệ ảnh hưởng dây chuyền.
Cách tổ chức “3 ca, 4 kíp”, chuyển công nhân sang hạng mục trong nhà khi thời tiết xấu và mở nhiều mũi thi công là những giải pháp cần thiết. Nhưng tăng ca chỉ có ích khi vật tư, tiền lương và thanh toán cho thầu phụ được bảo đảm; rút ngắn thời gian bằng cách hạ tiêu chuẩn sẽ biến lợi thế trước mắt thành rủi ro lâu dài.
Gỡ mặt bằng và điểm nghẽn phối hợp
Một công trường sáng đèn xuyên đêm vẫn có thể bị chặn bởi phần đất chưa bàn giao. Tại Phú Quốc, vướng mặt bằng trong khâu bồi thường, giải phóng mặt bằng là điểm nghẽn mà địa phương đang tập trung tháo gỡ để tạo điều kiện đẩy nhanh các công trình. Đây là việc không thể giải quyết chỉ bằng cách điều thêm máy móc hay nhân công: cần tiến độ xử lý rõ ràng, đầu mối chịu trách nhiệm và phối hợp sát với người dân.
An Giang đồng thời tập trung tháo gỡ khó khăn về thủ tục đầu tư, đất đai, vật liệu xây dựng, hạ tầng kỹ thuật và nguồn lực thi công. Tỉnh yêu cầu chủ đầu tư, nhà thầu rà soát năng lực tài chính, nhân lực, thiết bị và bổ sung nguồn lực cho các hạng mục có nguy cơ chậm. Hướng xử lý này đúng trọng tâm: tháo nút thắt ở cả công trường lẫn cơ chế, thay vì chỉ thúc ép tiến độ trên giấy.
Thời hạn hoàn thành phần nội thất trung tâm hội nghị là trước ngày 31/3/2027, còn mốc hoàn thành chung được yêu cầu là ngày 30/6/2027. Các mốc ấy khiến từng vướng mắc cần được nhận diện sớm; giải quyết chậm ở khâu mặt bằng hay thủ tục sẽ thu hẹp thời gian dành cho thi công và nghiệm thu.
Chặng cuối cần quản trị tốt hơn, không chỉ làm nhanh hơn
Khi dự án bước vào giai đoạn cuối, khối lượng còn lại vẫn lớn và nhiều hạng mục phụ thuộc lẫn nhau. Trung tâm hội nghị đặt mục tiêu hoàn thành nội thất trước cuối tháng 3/2027, trong khi mốc hoàn tất các công trình được đặt vào cuối tháng 6/2027. Phần kết cấu gần hoàn tất là dấu hiệu tích cực, nhưng không bảo đảm các công đoạn cơ điện, hoàn thiện và vận hành sẽ tự động về đích đúng hạn.
Ưu tiên lúc này phải là tháo gỡ theo thứ tự ảnh hưởng: bàn giao mặt bằng, chốt phương án kỹ thuật, bảo đảm nguồn vật tư và điều phối lao động lành nghề. Lãnh đạo Quốc hội yêu cầu không để chậm tiến độ, không giảm tiêu chuẩn an toàn, chất lượng, mỹ thuật và không để xảy ra vi phạm, thất thoát, lãng phí. Đó là thước đo hợp lý hơn việc chỉ đếm số ca làm.
Kết luận, tiến độ các dự án Phú Quốc phụ thuộc vào việc biến sự huy động lớn thành phối hợp hiệu quả. Chính quyền đang xử lý các điểm nghẽn, nhưng kết quả cuối cùng sẽ được quyết định bởi tốc độ giải phóng mặt bằng, khả năng bổ sung nhân lực có nghề và kỷ luật giữ chuẩn trong chặng nước rút.
