Chuyến công tác hướng đến hợp tác thiết thực
Hợp tác địa phương giữa TP.HCM với Vân Nam và Trùng Khánh là cách đưa quan hệ đối ngoại vào những lĩnh vực cụ thể, từ tư pháp đến thương mại, logistics và giao lưu nhân dân. Từ ngày 2 đến 6-11, đoàn đại biểu TP.HCM do Phó chủ tịch UBND thành phố Trần Văn Bảy dẫn đầu đã thăm và làm việc tại hai địa phương này ở Trung Quốc. Chuyến đi nhằm gắn hoạt động đối ngoại sát hơn với nhu cầu phát triển của thành phố, đồng thời cụ thể hóa nhận thức chung của lãnh đạo cấp cao hai nước về tăng cường hợp tác địa phương. Điểm đáng chú ý không chỉ là mở thêm kênh tiếp xúc, mà là nỗ lực nối các cơ quan chuyên môn và xác định lĩnh vực có lợi ích bổ trợ. Nếu được duy trì bằng đầu mối làm việc thường xuyên, những cuộc gặp này có thể tạo nền tảng cho hợp tác ổn định thay vì dừng ở trao đổi thiện chí.
Hợp tác tư pháp bắt đầu từ trao đổi chuyên môn
Hợp tác tư pháp là trọng tâm đáng chú ý của chuyến công tác, bởi đây là lĩnh vực cần trao đổi nghiệp vụ liên tục giữa các cơ quan, không thể chỉ dựa vào tuyên bố chung. Hai bên thảo luận kinh nghiệm triển khai dịch vụ bổ trợ tư pháp, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng cán bộ và thí điểm chế định luật sư công. Các cơ quan Trung Quốc chia sẻ thực tiễn tuyển chọn, quản lý, sử dụng luật sư công cùng hoạt động đào tạo cán bộ tư pháp. Đây là nội dung có giá trị nếu được chuyển thành trao đổi chuyên môn cụ thể, giúp các cơ quan hiểu rõ mô hình và cách tổ chức công việc của nhau. Tại Vân Nam, TP.HCM đề nghị tăng kết nối giữa các cơ quan chuyên môn, ưu tiên pháp luật và tư pháp; phía tỉnh cho biết sẽ chỉ đạo cơ quan tư pháp duy trì trao đổi thường xuyên.
Vân Nam bổ trợ thương mại, logistics và du lịch
Cuộc hội kiến Phó tỉnh trưởng Vân Nam Lý Tuấn Kiệt ngày 3-11 cho thấy TP.HCM muốn mở rộng hợp tác vượt khỏi khuôn khổ pháp luật, gắn kết nối địa phương với các nhu cầu kinh tế cụ thể. Thành phố đề xuất xúc tiến thương mại, kết nối doanh nghiệp và nghiên cứu khai thác hành lang vận tải qua cửa khẩu Lào Cai – Hà Khẩu, liên thông với hệ thống cảng biển TP.HCM. Hai bên cũng nêu khả năng hợp tác du lịch, quảng bá điểm đến và giao lưu nhân dân. Vân Nam được đánh giá có tiềm năng bổ trợ TP.HCM về thương mại, logistics và du lịch. Hướng tiếp cận này có lý: khi trao đổi giữa cơ quan tư pháp đi cùng kết nối doanh nghiệp và vận tải, hợp tác TP.HCM có thể gắn với lợi thế thực tế của mỗi địa phương. Tuy nhiên, giá trị của đề xuất sẽ phụ thuộc vào việc các đầu mối chuyên môn duy trì trao đổi và xác định nội dung khả thi.
Trùng Khánh là đầu mối kết nối rộng hơn
Tại cuộc gặp Phó thị trưởng Trùng Khánh Đàm Quyền ngày 5-11, đoàn TP.HCM đề nghị phát huy quan hệ thành phố hữu nghị được thiết lập năm 2018, duy trì trao đổi giữa các cơ quan tư pháp và mở rộng hợp tác theo thế mạnh mỗi bên. Về thương mại và logistics, thành phố muốn tiếp tục cụ thể hóa các nội dung của hội nghị xúc tiến Hành lang thương mại quốc tế mới đường bộ – đường biển Trùng Khánh – TP.HCM năm 2024, trong đó có kết nối mạng lưới logistics với cảng biển TP.HCM. Hai bên còn trao đổi về quy hoạch, xây dựng và vận hành đường sắt đô thị, quản trị đô thị, du lịch và giao lưu thanh niên. Trùng Khánh có thể đóng vai trò đầu mối kết nối các địa phương Việt Nam với thị trường nội địa Trung Quốc nhờ vị thế trung tâm kinh tế, giao thông và logistics ở khu vực Tây Nam nước này.
Việc mở rộng kết nối không chỉ nằm trong các cuộc gặp cấp lãnh đạo. Trong khoảng thời gian từ 22-10 đến 5-11, Tổng Lãnh sự quán Việt Nam tại Trùng Khánh tiếp và làm việc với bốn đoàn công tác Việt Nam, trong đó có đoàn TP.HCM do ông Trần Văn Bảy dẫn đầu. Hoạt động này góp phần đưa các địa phương, cơ quan chức năng và doanh nghiệp hai bên đến gần nhau hơn. Hướng tới mốc 10 năm quan hệ thành phố hữu nghị vào năm 2028, TP.HCM đề nghị hai bên rà soát, cập nhật khuôn khổ hợp tác và tăng kết nối giữa các sở, ngành. Đây là bước cần thiết để biến quan hệ sẵn có thành chương trình làm việc có đầu mối và nội dung rõ ràng.
Chuyến công tác cho thấy hợp tác TP.HCM với Vân Nam và Trùng Khánh có thể phát triển đồng thời trên hai trục: trao đổi chuyên môn tư pháp và kết nối kinh tế địa phương. Thách thức tiếp theo là duy trì liên lạc, chọn việc làm trước và theo sát các đề xuất đã nêu. Nếu những kết nối này được cụ thể hóa, hợp tác với khu vực Tây Nam Trung Quốc sẽ có nền tảng thực chất hơn, thay vì chỉ dừng ở các cuộc gặp ngoại giao.
