Phòng ngừa trực tuyến cần cả giám sát lẫn hiểu biết
Phòng ngừa tội phạm mạng là việc phát hiện sớm nguy cơ, ngăn hành vi vi phạm và trang bị cho người dân kỹ năng để tham gia môi trường số an toàn, có trách nhiệm. Cách làm ở Vĩnh Long và xã Ia Rvê cho thấy lực lượng công an không thể chỉ xử lý sự việc sau khi xảy ra: nắm tình hình phải đi cùng tuyên truyền để người dân biết tự nhận diện rủi ro. Áp lực này tăng lên khi công cụ chỉnh sửa ảnh, video và trí tuệ nhân tạo khiến thông tin sai lệch khó nhận biết hơn. Đồng thời, mạng xã hội có thể bị lợi dụng để lan truyền nội dung cổ súy lối sống giang hồ, kích động bạo lực và gây mất an ninh, trật tự. Vì vậy, tuyên truyền an toàn mạng không nên là phần phụ của công tác phòng ngừa; đó là cách giảm khả năng người dùng vô tình tiếp tay cho vi phạm trên không gian mạng.

Cấp tỉnh tập trung nhận diện nguy cơ và đấu tranh
Ở cấp tỉnh, Công an tỉnh Vĩnh Long triển khai đồng bộ biện pháp phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và xử lý hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng theo chỉ đạo của Bộ Công an. Trọng tâm là nhận diện, ngăn chặn các hoạt động lợi dụng mạng xã hội để cổ súy lối sống giang hồ, kích động bạo lực, đồng thời nắm tình hình để phát hiện sớm yếu tố có thể làm phức tạp an ninh trật tự. Nhưng phản ứng nghiệp vụ chỉ giải quyết một phần vấn đề. Tỉnh cũng tuyên truyền, phổ biến pháp luật, cảnh báo thủ đoạn tội phạm và phân tích tác động của nội dung lệch chuẩn, bạo lực. Cách tiếp cận này hợp lý vì vừa hướng tới xử lý hành vi, vừa làm rõ vì sao chia sẻ hay cổ vũ nội dung nguy hại có thể gây hậu quả ngoài đời thực.
Cấp xã đưa cảnh báo đến gần hành vi hằng ngày
Tại xã Ia Rvê, việc nắm tình hình gắn trực tiếp với tuyên truyền, nhắc nhở và xử lý theo thẩm quyền khi phát hiện nội dung có dấu hiệu vi phạm. Trong 6 tháng đầu năm 2026, Công an xã mời làm việc hai công dân liên quan đến bình luận, chia sẻ nội dung được xác định có dấu hiệu xấu, độc; cán bộ giải thích quy định, yêu cầu gỡ nội dung liên quan và đề nghị cam kết không tái diễn. Song song với xử lý từng trường hợp, lực lượng công an lồng ghép phổ biến pháp luật trong họp dân, sinh hoạt cộng đồng và hướng dẫn kỹ năng nhận diện thông tin thiếu kiểm chứng. Đây là điểm khác biệt đáng chú ý so với phạm vi triển khai cấp tỉnh: thông điệp được đưa vào nơi người dân gặp gỡ, trao đổi thường xuyên, còn cảnh báo có thể gắn với những hành vi cụ thể trên mạng.
Kiến thức biến người dùng thành tuyến phòng ngừa
Phổ biến kiến thức có giá trị khi giúp người dân biết phải làm gì trước khi đăng, bình luận hoặc chia sẻ. Công an khuyến cáo kiểm tra nguồn tin, ưu tiên nguồn chính thống và không lan truyền nội dung giả mạo, sai sự thật, kích động bạo lực hay xúc phạm người khác. Với thanh thiếu niên, yêu cầu còn rộng hơn: chọn lọc, kiểm chứng thông tin, tránh chạy theo trào lưu tiêu cực và không thần tượng hóa người coi thường pháp luật. Gia đình, nhà trường cần định hướng kỹ năng ứng xử số, quan tâm diễn biến tâm lý của con em để nhận ra nguy cơ bị lôi kéo. Người dùng phát hiện tài khoản, hội nhóm có dấu hiệu lừa đảo hoặc kích động vi phạm nên lưu thông tin cần thiết và phản ánh với cơ quan chức năng. Vĩnh Long tiếp tục tăng cường phòng ngừa, phát hiện, đấu tranh và xử lý; Ia Rvê duy trì vai trò tuyên truyền tại địa bàn. Kết quả lâu dài phụ thuộc vào việc cảnh giác và kiến thức pháp luật trở thành thói quen chung.






