Sân chơi robotics quy tụ hàng trăm đội trẻ
Cuộc thi robotics toàn quốc là sân chơi dành cho thanh thiếu nhi vận dụng kiến thức khoa học, công nghệ và kỹ thuật để thiết kế, lập trình, điều khiển robot giải quyết nhiệm vụ thực tế. Vòng chung kết lần thứ VI diễn ra trong hai ngày 31-10 và 1-11 tại Đại học Tôn Đức Thắng, quy tụ 276 đội với 517 thí sinh đến từ 19 tỉnh, thành phố. Lễ bế mạc và trao giải do Trung ương Đoàn tổ chức; cuộc thi do Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh chỉ đạo, Trung tâm Phát triển Khoa học, Công nghệ và Tài năng trẻ thực hiện. Con số tham dự cho thấy sức hút của một sân chơi nơi học sinh yêu công nghệ có thể thử ý tưởng dưới áp lực thời gian, thay vì chỉ học kiến thức qua lý thuyết. Nhưng giá trị lớn nhất không nằm ở quy mô: đó là cơ hội để người trẻ biến điều đã học thành sản phẩm có thể kiểm chứng.
Những đội thắng cuộc và thử thách phía sau
Ở các bảng R1, R2 và R3, các đội thi đấu theo chủ đề “Star Cruise - Hành trình liên ngân hà”; bảng R4 giải bài toán “Xây dựng cơ sở hạ tầng hiện đại”. Nhóm R1 dành giải nhất gồm Phạm Anh Tú và Từ Thiên Bảo của Đồng Nai; R2 gọi tên Nguyễn Ngọc Mạnh Quân và Phạm Trọng Hiền Minh của Lâm Đồng; R3 thuộc về Nguyễn Hữu Hoài Nghĩa và Võ Hải Yến, cũng đến từ Lâm Đồng. Ở bảng R4, giải nhất thuộc về Bùi Lê Hà An, Phạm Trần Diệp Chi, Lê Xuân Quý và Văn Thị Diệu Linh của Nghệ An. Các bảng nhỏ tuổi có 90 phút chuẩn bị, lập trình và chạy thử trước hai lượt thi, mỗi lượt tối đa 180 giây. Những giới hạn ấy khiến giải thưởng không chỉ ghi nhận một robot chạy tốt, mà còn phản ánh khả năng phối hợp và điều chỉnh nhanh của cả đội.
Giải thưởng là kết quả, kỹ năng mới là phần thưởng
Lâm Đồng giành giải nhất toàn đoàn, Đồng Nai xếp thứ nhì và Nghệ An nhận giải ba. Thành tích của các đội R3 Lâm Đồng cũng cho thấy hành trình nghiên cứu, tìm tòi và hoàn thiện sản phẩm có thể biến đam mê cơ khí thành kết quả cụ thể. Tuy vậy, cách nhìn đáng giá hơn là xem sáng tạo robotics như một quá trình học: thử nghiệm, phát hiện lỗi, tìm phương án mới rồi kiểm tra lại. Bí thư Trung ương Đoàn Nguyễn Tường Lâm nhấn mạnh cuộc thi góp phần hình thành tư duy khoa học, năng lực giải quyết vấn đề, kỹ năng làm việc nhóm và bản lĩnh trước thử thách. Đó là những kỹ năng khoa học khó có được nếu học sinh chỉ ghi nhớ công thức mà không được tự tay thiết kế và thử nghiệm.
Mở rộng cơ hội để đam mê công nghệ không bị giới hạn
Một cuộc thi toàn quốc chỉ phát huy hết ý nghĩa khi cơ hội tiếp cận không dừng ở những trường có sẵn thiết bị, câu lạc bộ hay người hướng dẫn. Ban tổ chức và các cấp Đoàn cần phối hợp với ngành giáo dục, cơ sở đào tạo và doanh nghiệp công nghệ để đưa hoạt động STEM, robotics đến trường học, câu lạc bộ và thiết chế dành cho thanh thiếu nhi. Thách thức này càng rõ ở những địa phương còn khó khăn về điều kiện học tập: học sinh ở mọi vùng miền, hoàn cảnh đều cần được khám phá khoa học và phát huy sáng tạo. Kết quả chung cuộc đáng tự hào, nhưng dấu ấn lâu dài của cuộc thi sẽ là số bạn trẻ được tiếp cận, được thử và được học từ cả thành công lẫn sai sót. Đó mới là cách nuôi dưỡng lớp học sinh yêu công nghệ có đủ kỹ năng để biến ý tưởng thành lời giải hữu ích.
