Mục tiêu tăng tốc là phép thử với năng lực điều hành
Cao tốc Bảo Lộc – Liên Khương là tuyến đường dài khoảng 73,6 km, nối Bảo Lộc với xã Hiệp Thạnh và kết nối vào cao tốc Liên Khương – Prenn, giữ vai trò mở rộng trục giao thông qua Lâm Đồng. Trọng tâm lúc này không còn là lời hứa tiến độ mà là biến chỉ đạo thành sản lượng thi công cụ thể. Sau kiểm tra hiện trường ngày 29/10/2026, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mười đánh giá tiến độ cao tốc vẫn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu; tỉnh đã yêu cầu chấn chỉnh, phê bình nghiêm túc liên danh nhà đầu tư và doanh nghiệp dự án.
Khoảng 94% mặt bằng đã được bàn giao, nhưng tại một số vị trí, máy móc có bố trí mà hoạt động thực tế còn hạn chế. Khoảng cách giữa thiết bị được huy động và thiết bị đang làm việc cho thấy nút thắt không chỉ nằm ở giải phóng mặt bằng: quản lý công trường, phân công trách nhiệm và tổ chức thi công cũng cần thay đổi. Vì vậy, yêu cầu tỉnh đặt ra là trách nhiệm trực tiếp của liên danh đầu tư, không thể khoán trắng cho doanh nghiệp dự án hay nhà thầu.
Thêm 30% khối lượng đòi hỏi hành động đo được
Lâm Đồng yêu cầu nhà đầu tư bảo đảm nguồn lực tài chính theo cam kết, đồng thời huy động tối đa nhân lực, máy móc, thiết bị và vật tư để thi công đồng loạt tại những nơi đã có mặt bằng. Tỉnh đặt mục tiêu từ nay đến cuối năm 2026 tăng thêm 30% khối lượng so với kế hoạch, bằng cách tổ chức thi công 3 ca, 4 kíp và bổ sung các mũi thi công. Đây là mục tiêu đáng kể, nhưng chỉ có ý nghĩa nếu được kiểm chứng bằng sản lượng thực tế, không phải số thiết bị được kê khai.
Chỉ đạo yêu cầu lập lại tiến độ chi tiết theo từng hạng mục, tuần và tháng; xác định rõ khối lượng, nghiệm thu, thanh toán và nguồn lực. Nhà thầu không đáp ứng năng lực hoặc tiến độ phải được chấn chỉnh, điều chuyển hay thay thế. Sở Xây dựng được giao theo dõi, đánh giá hằng tuần. Cách giám sát này cần thiết: nếu mặt bằng đã có mà công trường vẫn cầm chừng, mọi mốc tăng tốc sẽ mất sức thuyết phục.
Thu hồi đất Di Linh gỡ một điểm nghẽn mặt bằng
Ngày 1/11, UBND xã Di Linh tổ chức cưỡng chế thu hồi đất của 4 hộ dân để phục vụ dự án. Tổng diện tích 6.312,9 m² thuộc địa bàn các xã Liên Đầm và Tân Châu cũ, nay là xã Di Linh; tại thời điểm thực hiện, cả bốn hộ đều không có mặt. Địa phương cho biết việc cưỡng chế căn cứ các quyết định và phương án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt, đồng thời lập hồ sơ, giám sát theo trình tự pháp luật. Thu hồi đất Di Linh nhằm xử lý phần mặt bằng còn vướng, tạo điều kiện cho đơn vị thi công tiếp cận tuyến.
Giải phóng mặt bằng là điều kiện cần, nhưng không tự động tạo ra tiến độ. Sau khi nhận đất, nhà đầu tư và nhà thầu phải triển khai thi công, còn chính quyền cần bảo đảm quy trình thu hồi được thực hiện đúng và quyền lợi liên quan được xử lý theo quy định. Với dự án dài 73,6 km, hiệu quả của mỗi phần mặt bằng được bàn giao phụ thuộc vào việc có mũi thi công theo sau hay không.
Mốc khai thác còn xa, lợi ích phụ thuộc tiến độ hôm nay
Dự án dự kiến thông xe kỹ thuật trong quý III/2028 và hoàn thành, đưa vào khai thác trong quý IV/2028. Khi tuyến đường hoàn thành, người dân và doanh nghiệp được kỳ vọng đi lại, vận chuyển hàng hóa thuận lợi hơn, giảm áp lực cho Quốc lộ 20; kết nối tốt hơn cũng có thể hỗ trợ tiêu thụ nông sản, dịch vụ và du lịch ở Tây Nguyên.
Nhưng mốc năm 2028 sẽ chỉ đáng tin nếu mục tiêu tăng 30% được chuyển thành sản lượng, nghiệm thu và giải ngân có thể kiểm tra ngay trong năm 2026. Tỉnh đã đưa ra yêu cầu rõ về huy động nguồn lực, tăng ca và giám sát hằng tuần; bước tiếp theo thuộc về nhà đầu tư và các nhà thầu tại công trường. Kết luận cần thẳng thắn: thu hồi đất giúp mở lối, còn tiến độ chỉ tăng khi máy móc và nhân lực thực sự làm việc.
