Đường bộ phải sẵn sàng trước chuyến bay đầu tiên
Đường đến Long Thành là mạng lưới cao tốc, vành đai, quốc lộ và đường tỉnh đưa hành khách cùng hàng hóa tới sân bay, đồng thời nối sân bay với TP.HCM và các vùng kinh tế lân cận. Trong giai đoạn đầu, kết nối sân bay Long Thành chủ yếu dựa vào đường bộ; đường sắt tốc độ cao và các tuyến metro là định hướng đa phương thức về sau.
Sân bay dự kiến bắt đầu khai thác thương mại từ 0 giờ ngày 24/12/2026, sau gần sáu năm kể từ ngày khởi công. Mốc này biến tiến độ đường sá thành điều kiện thiết yếu, không phải phần việc phụ của dự án hàng không. Nhiều tuyến cao tốc, vành đai và tỉnh lộ đang được đẩy nhanh để phục vụ cả hành khách lẫn vận chuyển hàng hóa. Nếu thiếu một trục chính hoặc nút giao chưa thông, năng lực nhà ga cũng khó chuyển thành hành trình thuận tiện. Vì thế, điều cần theo dõi không chỉ là từng công trình có hoàn thành hay không, mà là các tuyến có vận hành liền mạch đúng lúc sân bay mở cửa hay không.
Các cao tốc tạo xương sống kết nối liên vùng
Trục kết nối chính từ trung tâm TP.HCM tới sân bay dựa vào cao tốc TP.HCM–Long Thành–Dầu Giây và cao tốc Biên Hòa–Vũng Tàu. Nút giao Long Thành kết nối hai cao tốc này với đường vào sân bay và đã được đưa vào khai thác từ nhiều tháng qua. Đây là mắt xích có ý nghĩa lớn: nó gom các luồng xe từ đô thị, khu vực Đồng Nai và hướng ven biển, thay vì buộc mọi phương tiện dồn vào một tuyến duy nhất.
Cao tốc Biên Hòa–Vũng Tàu đã khai thác tạm từ ngày 18/5/2026; những hạng mục cuối được hoàn thiện để xem xét đưa vào khai thác chính thức trong tháng 11. Nút giao giữa tuyến này với cao tốc Bến Lức–Long Thành cũng dự kiến hoạt động trong tháng 11/2026. Khi thông tuyến, Bến Lức–Long Thành mở thêm hướng từ miền Tây, Tây Ninh và phía tây TP.HCM tới sân bay. Mạng lưới nhiều hướng là lựa chọn đúng, nhưng hiệu quả thực tế sẽ phụ thuộc vào việc các nút giao hoàn thành đồng bộ và có thể phân luồng xe ổn định.
Đường địa phương và vành đai quyết định chặng cuối
Các tuyến đường địa phương giúp đưa phương tiện từ mạng cao tốc tới khu vực nhà ga. Đường 25B quy mô 10 làn nối từ cầu Cát Lái, Vành đai 3 TP.HCM đến Quốc lộ 51 và sân bay. Đoạn từ đường Quách Thị Trang đến trung tâm phường Nhơn Trạch đã hoàn thành; đoạn còn lại tới Quốc lộ 51 đạt hơn 71% sản lượng và dự kiến xong cuối năm. Đường 25C đang được thúc tiến độ để nối Vành đai 3 tới các nhà ga T1, T2; nút giao với Quốc lộ 51 đã hoàn thiện.
Vành đai 3 đoạn qua Đồng Nai bước vào giai đoạn cuối và có vai trò giảm tải cho cao tốc TP.HCM–Long Thành–Dầu Giây khi sân bay khai thác. Đây là lợi ích thiết thực với người đi sân bay: có thêm lối tiếp cận, giảm phụ thuộc vào một trục và mở rộng lựa chọn cho vận tải hàng hóa. Tuy nhiên, các đoạn đường còn thi công và nút giao đang hoàn thiện vẫn là điểm cần giám sát sát sao. Một tuyến 10 làn không thể phát huy hết tác dụng nếu kết nối đầu cuối bị nghẽn hoặc mở cửa muộn.
Đích đến là khai thác đồng bộ, không chỉ hoàn thành từng tuyến
Ngoài các trục chính, Đồng Nai đang đầu tư các tuyến 25B, 25C cùng những đường tỉnh để bổ sung kết nối. Địa phương cũng triển khai nâng cấp, mở rộng ĐT.769 và xây mới ĐT.770B, ĐT.773, hướng tới tăng khả năng tiếp cận sân bay từ nhiều khu vực. Trong khi đó, cao tốc TP.HCM–Long Thành–Dầu Giây mở rộng đã thi công hơn 80% sản lượng, dự kiến hoàn thành vào cuối tháng 12, đồng bộ với thời điểm sân bay khai thác.
Đây là lịch trình sít sao: nút giao Bến Lức–Long Thành được kỳ vọng khai thác trong tháng 11, còn cao tốc mở rộng phải kịp cuối tháng 12 trước mốc sân bay mở cửa. Bởi vậy, thước đo thành công không nên dừng ở số công trình hoàn thành trên giấy. Cần có sự thông suốt giữa cao tốc, đường tỉnh, nút giao và lối vào nhà ga, để hành khách không phải đổi hướng bất ngờ và hàng hóa không bị chậm ở chặng cuối. Kết luận rõ ràng: mạng lưới đang hình thành nhiều lựa chọn kết nối, nhưng tính đồng bộ khi vận hành mới quyết định sân bay có thực sự thuận tiện từ ngày đầu hay không.
