Chăm sóc tích hợp phải nhìn thấy cả con người
Chăm sóc tích hợp người cao tuổi là cách tổ chức dịch vụ lấy từng người làm trung tâm, phối hợp điều trị, phục hồi chức năng, dinh dưỡng và hỗ trợ tâm lý trong một kế hoạch liên tục, phù hợp với sức khỏe và hoàn cảnh sống của họ. Đây không phải phần bổ sung sau khi chữa bệnh, mà là cách cần thiết để chăm sóc người cao tuổi hiệu quả hơn. Ngày 31/10, Bệnh viện Thống Nhất tổ chức Hội nghị khoa học thường niên năm 2026 với chủ đề “Lão khoa tích hợp trong kỷ nguyên già hóa dân số”. Tại hội nghị, Thứ trưởng Bộ Y tế Đỗ Xuân Tuyên lưu ý rằng người cao tuổi thường cùng lúc mắc nhiều bệnh, dùng nhiều loại thuốc và có những nhu cầu vượt xa việc điều trị triệu chứng. Nếu từng nhu cầu được xử lý rời rạc, người bệnh và gia đình phải tự nối các mảnh chăm sóc với nhau. Một kế hoạch thống nhất nên đặt mục tiêu, khả năng và điều kiện sống của người cao tuổi vào trọng tâm.
Đích đến là sống khỏe và tự chủ lâu hơn
Thành công của chăm sóc người cao tuổi không thể chỉ đo bằng số bệnh được điều trị hay thời gian nằm viện. Điều quan trọng hơn là người bệnh có thể duy trì hoạt động độc lập, giữ chức năng cần thiết trong sinh hoạt và kéo dài thời gian sống khỏe mạnh. Vì vậy, chăm sóc tích hợp cần kết hợp đánh giá lão khoa toàn diện, điều trị phù hợp, phục hồi chức năng, dinh dưỡng và hỗ trợ tinh thần; đồng thời tính đến nguy cơ suy yếu, té ngã, suy dinh dưỡng hay suy giảm nhận thức. Với người mắc nhiều bệnh, quyết định điều trị cũng cần cân nhắc lợi ích, rủi ro và khả năng phục hồi, thay vì mặc định càng nhiều can thiệp càng tốt. Hội nghị quy tụ 208 báo cáo khoa học, gồm 180 báo cáo chuyên đề và 28 báo cáo poster, trong 32 phiên khoa học. Quy mô trao đổi ấy chỉ có ý nghĩa khi kinh nghiệm được chuyển thành quy trình chăm sóc có thể áp dụng và đánh giá.
Y tế cơ sở đưa chăm sóc đến gần nơi người cao tuổi sống
Một mô hình tốt không thể dừng ở bệnh viện. Y tế cơ sở, gia đình và cộng đồng là mắt xích giúp người cao tuổi tiếp cận dịch vụ ngay tại nơi sinh sống, đồng thời phát hiện sớm vấn đề và theo dõi sức khỏe sau điều trị. Chăm sóc cần nối liền từ lúc tiếp nhận, trong thời gian nằm viện đến khi trở về nhà: bệnh viện xây dựng kế hoạch thống nhất, hướng dẫn người bệnh và người chăm sóc, rồi phối hợp với cơ sở y tế tuyến dưới để tiếp tục quản lý. Điều này giảm nguy cơ người bệnh bị bỏ trống giữa các lần khám và tránh để gia đình tự xoay xở với những hướng dẫn rời rạc. Muốn kết nối ấy vận hành, cần bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng cho lực lượng chăm sóc tại nhà và tại các trung tâm, đồng thời cập nhật và chia sẻ dữ liệu sức khỏe giữa các tuyến. Công nghệ chỉ hữu ích nếu giúp việc phối hợp thuận tiện và phục vụ trực tiếp cho chăm sóc.
Từ định hướng đến dịch vụ có thể nhân rộng
Yêu cầu tiếp theo là biến định hướng lão khoa thành mô hình cụ thể, có thể triển khai, đánh giá và nhân rộng. Bệnh viện cần tổ chức phối hợp đa chuyên khoa, huy động bác sĩ, điều dưỡng, dược lâm sàng, chuyên viên dinh dưỡng và phục hồi chức năng; kế hoạch chăm sóc phải theo người bệnh xuyên suốt cả sau xuất viện. Song song, việc đào tạo nhân lực và chuyển giao kỹ thuật cho tuyến dưới cần phù hợp với năng lực tiếp nhận, có hướng dẫn và theo dõi kết quả. Đây là thước đo thực tế hơn một lời kêu gọi chung: người cao tuổi có được chăm sóc an toàn, thuận tiện, phù hợp điều kiện sống hay không? Già hóa dân số và tình trạng đa bệnh lý khiến nhu cầu này ngày càng cấp thiết. Mô hình lấy người bệnh làm trung tâm chỉ thành công khi bệnh viện không làm việc đơn độc, còn y tế cơ sở đủ năng lực tiếp nối. Chăm sóc tốt là giúp người cao tuổi sống khỏe và tự chủ lâu hơn, chứ không chỉ điều trị thêm một đợt bệnh.
