Biểu giá riêng khiến giờ sạc và điểm đấu nối cùng quan trọng
Giá điện sạc xe là giá bán lẻ riêng áp dụng cho hoạt động sạc xe điện, được xác định theo cấp điện áp tại điểm đấu nối và khung giờ sử dụng, thay vì mặc nhiên tính theo giá kinh doanh.
Từ ngày 1/11, biểu giá mới theo Quyết định 2892 của Bộ Công Thương có hiệu lực; ngày 4/11, EVN công bố quyết định cùng phụ lục giá cho từng nhóm khách hàng. Đây là thay đổi đáng chú ý vì trước đó hoạt động sạc chưa có nhóm riêng trong biểu giá bán lẻ điện, còn các trạm kinh doanh thường áp giá theo mục đích sử dụng như kinh doanh hoặc sản xuất. Quy định riêng hợp lý hơn với một hoạt động có thể chuyển thời điểm tiêu thụ điện để tránh giờ cao điểm. Nhưng người lái xe không nên hiểu mức giá điện thấp hơn đồng nghĩa ngay với hóa đơn sạc rẻ hơn: mức bán lẻ điện là chi phí đầu vào của đơn vị vận hành, không phải cam kết về giá cuối cùng tại mỗi trạm.
Mức cao nhất 4.212 đồng/kWh rơi vào giờ cao điểm
Biểu giá điện mới phân thành hai nhóm cấp điện áp. Với điểm đấu nối trung áp trở lên, giá lần lượt là 1.534 đồng/kWh vào giờ thấp điểm, 2.549 đồng/kWh giờ bình thường và 3.758 đồng/kWh giờ cao điểm. Với cấp hạ áp đến 1 kV, các mức tương ứng là 1.620, 2.700 và 4.212 đồng/kWh; giá chưa gồm VAT. Chênh lệch này cho thấy cấp điện áp của trạm sạc ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí điện đầu vào.
| Khung giờ | Trung áp trở lên | Hạ áp đến 1 kV |
|---|---|---|
| Thấp điểm: 0h–6h mỗi ngày | 1.534 đồng/kWh | 1.620 đồng/kWh |
| Bình thường: các khung giờ còn lại theo lịch áp dụng | 2.549 đồng/kWh | 2.700 đồng/kWh |
| Cao điểm: 17h30–22h30, thứ Hai đến thứ Bảy | 3.758 đồng/kWh | 4.212 đồng/kWh |
Giờ cao điểm không áp dụng vào Chủ nhật; giờ thấp điểm là từ 0h đến 6h hằng ngày. Vì vậy, nếu có thể chọn trạm và thời gian sạc, người dùng nên để ý khung giờ hiển thị trên ứng dụng hoặc bảng giá. Mức 4.212 đồng/kWh là giá điện bán lẻ đầu vào cao nhất được nêu, không nhất thiết là đơn giá mà khách hàng phải trả tại cột sạc.
Người sạc tại trạm có thể được lợi, nhưng không tự động
Trước khi biểu giá riêng có hiệu lực, các đơn vị vận hành trạm công cộng mua điện theo giá kinh doanh, với dải giá được nêu từ 1.609 đến 5.422 đồng/kWh tùy cấp điện áp và khung giờ. Theo phép tính chỉ dựa trên giá bán lẻ điện trong nguồn, bộ pin 60 kWh sạc ở mức cao nhất trước đây có thể chịu hơn 325.000 đồng tiền điện; theo mức cao nhất mới, con số tương ứng gần 253.000 đồng. Đây là căn cứ cho thấy chi phí đầu vào có thể giảm, nhưng không phải hóa đơn thực tế của người lái xe: giá sạc xe điện còn do nhà vận hành quyết định, tùy chi phí và chính sách kinh doanh.
Các trạm, trụ sạc và tủ đổi pin phục vụ kinh doanh phải lắp công tơ riêng, áp dụng giá theo mục đích sạc; còn sạc trong hợp đồng điện sinh hoạt tiếp tục tính theo biểu giá sinh hoạt. Vì thế, người thường xuyên dùng trạm công cộng nên kiểm tra giá của từng đơn vị thay vì suy ra mức phải trả trực tiếp từ biểu giá điện. Cơ hội tiết kiệm có thật, nhưng phụ thuộc vào việc nhà vận hành có chuyển phần giảm chi phí đầu vào sang khách hàng hay không.
Sạc lệch giờ có thể có ích; hãy theo dõi giá niêm yết
Khung thấp điểm từ 0h đến 6h tạo động lực dịch chuyển nhu cầu khỏi giờ cao điểm, phù hợp với mục tiêu giảm tải hệ thống được Bộ Công Thương nêu. Một số đơn vị có thể dùng mức giá theo giờ để khuyến khích khách hàng sạc ban đêm; chẳng hạn, Charge+ Việt Nam từng công bố ưu đãi 20% cho sạc nhanh DC tại một số trạm trong khung 22h đến 9h. Tuy nhiên, ưu đãi cụ thể không đồng nghĩa mọi trạm đều áp dụng mức giá hoặc điều kiện giống nhau.
Biểu giá mới có thể giảm một phần chi phí đầu vào, cải thiện hiệu quả vận hành và hỗ trợ đầu tư mở rộng mạng lưới trạm công cộng; các đơn vị cũng có thể xem xét điều chỉnh đơn giá cho khách hàng. Chủ xe nên đối chiếu giờ sạc, cấp điện áp nếu được công bố và bảng giá thực tế trên ứng dụng của trạm. Kết luận cần nhớ: mức trần điện bán lẻ 4.212 đồng/kWh là tín hiệu đáng theo dõi, không phải lời bảo đảm rằng mọi lượt sạc sẽ rẻ hơn. Muốn tiết kiệm, hãy chọn giờ phù hợp và kiểm tra giá trước khi cắm sạc.
