Đề án hướng tới giảm gánh nặng viện phí
Đề án BHYT toàn dân của Thái Nguyên là chương trình mở rộng diện có thẻ bảo hiểm y tế, hỗ trợ một phần chi phí khám chữa bệnh thuộc quyền lợi BHYT và củng cố nhân lực chăm sóc sức khỏe tại tuyến cơ sở. Sáng 25/10, UBND tỉnh tổ chức hội nghị triển khai đề án tại Bệnh viện Đa khoa Bắc Kạn; tỉnh được giới thiệu là địa phương đầu tiên trong cả nước thực hiện mô hình này.
Chủ trương cụ thể hóa Nghị quyết 72-NQ/TW ngày 9/9/2025, đặt trọng tâm vào mở rộng độ bao phủ, giảm áp lực chi phí điều trị và nâng năng lực y tế cơ sở. Đây là hướng đi đáng chú ý vì có thẻ BHYT vẫn chưa đồng nghĩa người bệnh không phải tự trả thêm: phần đồng chi trả có thể gây sức ép cho hộ nghèo, hộ cận nghèo, người khó khăn và người điều trị dài ngày.
Hỗ trợ đồng chi trả, không phải miễn mọi dịch vụ
Theo kế hoạch, khoảng 1,345 triệu người, tương đương 77,3% dân số và 78,62% số người có thẻ BHYT trong tỉnh, dự kiến được hỗ trợ phần chi phí đồng chi trả tại các cơ sở tham gia đề án. Người chưa có thẻ nhưng thuộc diện được hỗ trợ có thể được hỗ trợ mua thẻ. Đây là hai hình thức hỗ trợ khác nhau: mở rộng khả năng tham gia bảo hiểm và giảm phần người bệnh phải tự thanh toán.
Tên đề án có nội dung miễn phí khám, chữa bệnh BHYT, nhưng người dân không nên hiểu là mọi dịch vụ đều miễn phí. Chính sách chỉ áp dụng cho dịch vụ nằm trong phạm vi quyền lợi BHYT; dịch vụ theo yêu cầu và chi phí ngoài phạm vi thanh toán của BHYT không thuộc diện hỗ trợ. Vì vậy, cần hỏi cơ sở y tế về phạm vi quyền lợi và khoản đồng chi trả trước khi điều trị, nhất là với dịch vụ không nằm trong danh mục BHYT.
Đề án dự kiến triển khai tại 11 bệnh viện và 43 trạm y tế xã, phường; tỷ lệ bao phủ BHYT toàn tỉnh được dự kiến đạt 98,32%, cao hơn mục tiêu 96,22% Chính phủ giao trong năm 2026.
Tuyến cơ sở cần đủ bác sĩ để chính sách có ý nghĩa
Hỗ trợ tài chính sẽ khó phát huy hết tác dụng nếu người dân không tiếp cận được dịch vụ có chất lượng gần nơi sinh sống. Bởi vậy, tăng cường nhân lực y tế cơ sở là phần thiết yếu, không phải nội dung phụ của đề án. Thời gian qua, tỉnh đã thực hiện 125 lượt biệt phái bác sĩ đến hỗ trợ các trạm y tế xã, phường.
Kế hoạch còn đặt ra việc phối hợp với Trường Đại học Y - Dược, Đại học Thái Nguyên và các cơ sở y tế để tổ chức thực hành, thực tập, hỗ trợ chuyên môn; Bộ trưởng Y tế cũng nhấn mạnh giải pháp luân phiên bác sĩ và thu hút nhân lực. Đi cùng với đó là yêu cầu cải thiện cơ sở vật chất, thiết bị, ứng dụng nền tảng số và hồ sơ sức khỏe điện tử. Nếu trạm y tế đủ người và năng lực, người dân có cơ hội được chăm sóc sớm, thay vì chỉ tìm đến bệnh viện khi bệnh đã nặng.
Điều người dân cần theo dõi khi đề án bắt đầu
Đề án dự kiến thực hiện từ tháng 11/2026 đến hết năm 2027, tập trung vào khoảng 1,14 triệu người tại 78 xã, phường thuộc các vùng III, an toàn khu, vùng II và vùng I. Người dân nên theo dõi thông báo của địa phương về đối tượng thụ hưởng, cách xác định điều kiện hỗ trợ, cơ sở y tế tham gia và thủ tục dành cho người chưa có thẻ. Những nội dung này quyết định chính sách đến được đúng người, đúng lúc.
Tại hội nghị, Bộ trưởng Y tế Đào Hồng Lan trao biển hỗ trợ 6.076 thẻ BHYT cho người dân; ban tổ chức trao thẻ cho đại diện 20 hộ khó khăn. Đây là tín hiệu khởi động, nhưng hiệu quả lâu dài phụ thuộc vào hướng dẫn minh bạch, phối hợp giữa tỉnh với ngành y tế và bảo hiểm xã hội, cùng việc giám sát triển khai. Mục tiêu rộng hơn là tiến tới BHYT toàn dân vào năm 2030.
Tóm lại, đề án có thể giảm gánh nặng viện phí thông qua hỗ trợ thẻ và phần đồng chi trả, đồng thời cải thiện khả năng tiếp cận dịch vụ bằng cách bổ sung nhân lực tuyến xã. Người dân cần phân biệt rõ hỗ trợ này với miễn phí toàn bộ khám chữa bệnh và kiểm tra hướng dẫn chính thức tại địa phương trước khi sử dụng quyền lợi.
